Fotoğraf; İnternetten
MOBBİNG-BEZDİRME-YILDIRMA-PSİKOLOJİK TACİZ
Hangi iş yerine
gidersiniz gidin bir parça mobbing bulmak mümkündür. Hatta hangi eve, kapalı
kapıların ıssız diyarlarına gidersek gidelim mobbing iyi bir gizlenme ustası
gibi biraz çabadan sonra bize yüzünü gösterebilir.
Bitmemiş insan
yolculuğu tamamlanmamış psikolojik yapısı; bin bir güzellik yanında inanılmaz
arızalarla doludur. Gurur, kibir, hırs; geri bildirimden yoksun bir vicdan… En
eğitimli insandan, en eğitimsize kadar hepsi mobbing uygulayıcısı veya kurban
durumuna düşmüş olabilir.
Mobbingi besleyen
birçok neden vardır. Kurbanın sessiz oluşu, zamanında şikâyetçi olmaması,
korkuları gibi… Mobbing ustaları kurbanlarını sınarlar. Daha sonra kendi
toplumu içinde kabul görecek hale getirip zorbalık kanunlarını uygulamaya
geçerler. Dışlama, yalnızlaştırma, psikolojik eziyetlerin bazılarıdır.
Prof. DR. M. Emin
Önder’in anlattığı doğrultusunda kişilerin ruh sağlığı, fiziksel sağlıklarını
etkileyen çok önemli stresördür. Kişileri çaresiz bırakıp tüketilme özelliğine
sahiptir.
“ Travma sonrası
stres bozukluğu, depresyon, tükenmişlik sendromu, anksiyete bozuklukları,
fiziksel hastalıkları hatta bireylerin intiharların yüzde 15’ler civarında
olduğunu göstermektedir.”
İnsanın yüceliğinin
yanında zorbalığı da büyük insanlık kaidesi üzerinde iyi ve kötü bir anıt gibi
dimdik ayaktadır. Bu zorbalıkların en kötüsü de büyük çoğunluğu birçok insanın
gözleri önünde yaşamın biricik parçası gibi sürüp gider.
Mobbing, yani
bezdirme, psikolojik taciz en yakınımızdaki okulda, hastanede, bir başka
işyerinde; az veya çok muhakkak uygulanıyordur. Biraz dikkatle bakınca; her gün
eleştirdiğimiz, yetmezlik, memnuniyetsizlik içinde bize hizmet vermeye çalışan
hemşirenin, doktorun, maliye çalışanı, belediye çalışanının gülmeyen,
gülümsemeye çalışan yüzünde mobbingin derin izlerini görebilirsiniz.
Kendimizin önemi ve
önemsizliği o kadar derin ve o kadar uzağa kaçmıştır ki; dibe vurulmuş
kadercilik anlayışı yanında, korkunç ilgi, alaka bekleme telaşı içinde “ benim
kim olduğumu biliyor musun!” haddini bildirme telaşı içinde saldırıp duruyoruz.
Bilim
çalışmalarında, renk ve göz alıcı teknolojide en önde koşturan tüm insanlığın
işine karışma büyüklüğü gösteren ABD’de yaklaşık altı çalışandan birisi
yıldırma mağduru olduğu biliniyor. Avrupa’da bu sayı % 11 düzeyinde. ABD’de
kamu çalışanları arasında yapılan incelemelerde % 42’si kadınlar, % 15’i erkek
çalışanlar olmak üzere, iş yerlerinde duygusal tacize ve zorbalığa uğruyorlar.
İsveç’te
intiharların % 15’nin yıldırma kaynaklı olduğu biliniyor. Tayvan % 50,9, Bosna
% 76 , ülkemizde ise yıldırmaya maruz kalma oranı % 86,5 olduğu belirlenmiştir.
Ne kadar övünsek
azdır değil mi dostlarım! Çalımımızdan, gururumuzdan, çifte kavrulmuş kabak
çekirdeği gibi tatlı sözlerimizden geçilmezken; yıldırma konusunda, bezdirme
yolculuğunda da en önlerdeyiz…
Mobbing konusunda en
hassas ülke Almanya. O yüzden yerle bir olmuşken çekim kuvvetine sahip güçlü
bir gezegene dönüşmüştür. Almanya mobbingi “hastalık yaratan bir durum” olarak
kabul etmiştir.
Zorbalarla ilgili
yapılan çalışmalarda bu kişilerin saldırganlık eğilimlerinin oldukça yüksek,
şefkat duygusundan yoksun olduğu anlaşılıyor. Kurbanın ise en önemli özelliği
kendini savunacak durumda olmaması. Kolay bir av olması…
Tacizciler genellikle
benmerkezci, önyargılı, kendi normlarının benimsenmesinde ısrarcı kişiler
oluyor. Kurbanları ise, çekingen, kaçıngan kişiler. Kendini ifade etme ve
hakkını aramada zorlanan kişiler.
Alınacak önlemlere
gelince; iş yeri yaşamının demokratikleşmesi, çift taraflı denetim ve geri
besleme. Şeffaflık, bağımsız denedim. Yükselme ve pozisyonların, işe özgü
nesnel ölçütlere bağlanması.
Kişisel önlemlere
gelince; rahatsızlıkları geciktirmeden, biriktirmeden anında söylemek! Haksız,
baskıcı uygulamaları ve taciz girişimlerini başkalarıyla paylaşmak! Amirlerden
gelen anlamsız emirleri ve uygulamaları yazılı olarak kaydetmek! Uygunsuz
davranışları üst makamlara bildirmek! Gerekiyorsa, tıbbi ve psikolojik yardım
almak; hem yardımcı olacak ve hem de kanıt…
